Minister schrapt subsidielijn participatieprojecten voor kansengroepen: meerderheid en oppositie bijzonder kritisch

“De volgende indienronde van de subsidielijn 'Participatieprojecten kansengroepen' kan niet meer uitgevoerd worden. Het resterende budget is ontoereikend … Nieuwe indienrondes worden niet meer georganiseerd.” Deze boodschap kan je lezen op de website van het departement Cultuur, Jeugd, Media. Vlaanderen voorzag elk jaar twee subsidieronden voor projecten die kansengroepen toeleiden naar cultuur, jeugdwerk of sport. Net voor Kerstmis besliste Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) echter dat de subsidiepot voor nieuwe participatieprojecten voor kansengroepen wordt geschrapt.

Na tien jaar geen projectoproep meer

De afgelopen tien jaar konden sociaal-culturele organisaties telkens in februari en in augustus aanvragen indienen voor nieuwe participatieprojecten voor kansengroepen. Het ging onder meer om projecten voor personen met een handicap, voor gedetineerden of voor personen met een migratieachtergrond. Bij de laatste ronde, afgelopen augustus, werd nog 518.000 euro verdeeld onder 10 projecten. De eerstvolgende subsidieronde van februari 2020 vervalt echter. Organisaties die reeds een projectvoorstel aan het uitwerken waren kregen eind december een mail met de beslissing dat de projectoproep wordt stopgezet.

We vrezen dat hierdoor kleinschalige lokale, en vaak innovatieve, initiatieven voor bijzondere doelgroepen een financieel opvangnet kwijt zullen spelen. 'Bepaalde ideeën glippen nog te makkelijk door de mazen van het net, precies omdat ze de brug slaan tussen bijvoorbeeld kunst en kansengroepen en daardoor niet zuiver op hun artistieke kwaliteiten beoordeeld kunnen worden', aldus Dirk Verbist, directeur van De Federatie in De Standaard. 

Bespreking in de commissie Cultuur

Het stopzetten van de projectlijn participatieprojecten ging ook niet ongemerkt voorbij in de commissie Cultuur. Katia Segers (commissielid Cultuur voor sp.a) interpelleerde Minister Jambon over deze beslissing. Ze uitte kritiek op zowel de beslissing op zich als ook op de timing, 6 weken voor de indiendatum, en het gebrek aan overleg met de sector. Staf Pelckmans (Groen) kaartte op zijn beurt aan dat met deze beslissing een projectoproep op maat van kleine, jonge projecten geschrapt wordt. Hij uitte de vrees dat deze projecten weggeconcurreerd zullen worden in de overige projectlijnen door de professionele subsidieschrijvers die de 6% besparingen dienen te compenseren met projecten.

Een andere bekommernis bij de leden van de oppositie was het gebrek aan consensus en overleg binnen de meerderheid. Dit werd ook beaamd door de overige leden van de meerderheid. Zo gaf Orry Van De Wauwer (CD&V) aan dat CD&V deze beslissing betreurt en zei Stephanie D’Hose (Open VLD) geschrokken te zijn toen ze de beslissing vernam via de media.

20200114Geldpot Square

Alternatieve subsidiemogelijkheden waaronder het decreet bovenlokaal cultuurbeleid

Minister Jambon gaf aan dat deze beslissing geen besparingsoefening was. De middelen zullen hoofdzakelijk worden verdeeld binnen het Participatiedecreet zelf, aldus de Minister. Onder meer naar de lokale netwerken, de luisterpuntbibliotheek en de gevangenisbibliotheken. Mevrouw Segers reageerde hierop dat er in de lijst goedgekeurde projecten uiteraard een aantal projecten tussen zitten die effectief eenmalig zijn, maar dat de meeste daarvan wel een recurrent karakter hebben en het dus wel degelijk een besparing is voor hen.
Daarnaast uitte de Minister ook nog de ambitie om in te zetten op een versterking van de projecten uit het Bovenlokaal Cultuurdecreet en de projectoproep ‘innovatieve partnerprojecten’. Ook deze verwijzing naar alternatieve subsidiemogelijkheden kon op heel wat kritiek rekenen bij de parlementsleden. Zo vroeg Orry Van De Wauwer de minister om met een waardig alternatief komen, om blijvend in te zetten op de participatie van die kansengroepen. Zowel Van De Wauwer als D’Hose en leden van de oppositie kaartten aan dat het bovenlokaal cultuurwerkdecreet niet enkel te hoogdrempelig is hiervoor, maar zelfs te weinig budget heeft om de huidige aanvragen te honoreren. Tenslotte gaf Minister Jambon aan dat hij in de beleidsbrieven er een doelstelling van zal maken om in de andere decreten kansengroepen een plaats te geven. Wij zullen dit alvast nauwgezet opvolgen.