Kunst- en cultuureducatie: een ecosysteem in kaart

dinsdag 26 mei 2026

Waarom een gastles over dit thema?

Kunst- en cultuureducatie krijgen terecht opnieuw meer aandacht van beleidsmakers. Cultuurminister Gennez en Onderwijsminister Demir publiceerden in april 2026 de conceptnota “Kunst en cultuur voor elke leerling” om cultuur beter te verankeren in het basis en secundair onderwijs. Maar ook kunsteducatie in de vrije tijd - zowel voor kinderen, jongeren als voor volwassenen - krijgt aandacht. Zo worden het deeltijds kunstonderwijs en de amateurkunsten “cruciale partners voor cultuureducatie” genoemd in de recentste Beleidsnota Cultuur.

“Ik zet in op cultuureducatie, want dat is een hefboom voor persoonlijke en sociale ontwikkeling die kinderen en jongeren uitrust met de vaardigheden en competenties die nodig zijn om ten volle te kunnen participeren.”

Caroline Gennez, minister van Cultuur (Beleidsnota Cultuur)

Geef je les in een opleiding sociaal-cultureel werk, kunst- en cultuurbemiddeling, kunsteducatie, cultuurmanagement,… of aan een educatieve opleiding van een kunsthogeschool? Dan is de kans groot dat studenten uit jouw opleiding in het brede veld van kunst- en cultuureducatie terecht komen. Deze gastles biedt een overzicht van de kunst- en cultuureducatieve contexten in de diverse sectoren.

Wegwijs in het veld

Hoe zit het landschap van kunsteducatie in Vlaanderen vandaag in elkaar? En is er eigenlijk een verschil tussen kunsteducatie en cultuureducatie? Het is een veld dat omschreven wordt als “een sector die er geen is” (o.a. in de Veldtekening Cultuureducatie). Kunst- en cultuureducatie zit ingebed in verschillende sectoren – van kunsten en erfgoed, over jeugd tot (deeltijds kunst)onderwijs en sociaal-cultureel werk. Net die versnippering maakt het thema uitdagend én bijzonder relevant voor verschillende domeinen én opleidingen.

Dans c Sophie Nuytten — (c) Sophie Nuytten

Na een brede schets, focussen we in de gastles op actieve kunstparticipatie in non-formele contexten, zoals in cultuureducatieve jeugdorganisaties, sociaal-artistiek werk of amateurkunstenorganisaties. We bekijken hoe leren buiten het klassieke onderwijs vorm krijgt via coaching, feedback, peer learning en experiment. Die aanpak stimuleert niet alleen artistieke groei, maar kan ook ingezet worden om inclusie en gemeenschapsvorming te stimuleren.

Van beleid tot praktijk

Verder schetsen we in deze gastles het brede beleidskader waarin kunsteducatie zich afspeelt. In welke sectoren wordt er ingezet op kunst- en cultuureducatie? Hoe ziet het decretale kader eruit voor elk van deze sectoren? En welke sleutelspelers zijn hierin actief?

Naast de theorie bekijken we ook concrete praktijken. Tot slot focussen we op enkele evoluties, zoals de samenwerking tussen cultuur en onderwijs, het belang van talentontwikkeling of de nieuwe term teaching artistry.

De rol van amateurkunsten

Amateurkunsten spelen een cruciale rol in het toegankelijk maken van kunsteducatie. Het gaat over mensen die hoofdzakelijk (maar niet uitzonderlijk) in hun vrije tijd kunst maken, leren en delen – individueel of in groep, op elk niveau en in alle mogelijke disciplines. Amateurkunsten zijn niet zomaar een hobby, maar een krachtige vorm van actieve kunstbeoefening. Ze combineren artistieke ontwikkeling met sociale verbinding en levenslang leren. Met meer dan 2 miljoen beoefenaars in Vlaanderen vormen ze bovendien een brede en diverse beweging.

In deze gastles besteden we extra aandacht aan de actoren in het Amateurkunstenveld – zoals de 9 amateurkunstenkoepels - en wat deze betekenen voor kunst- en cultuureducatie.

Deze gastles is ideaal voor opleidingen die:

inzicht willen geven in het complexe landschap van kunst- en cultuureducatie in Vlaanderen
actuele (beleids)tendensen in kunst- en cultuureducatie willen bekijken
de rol van amateurkunsten willen begrijpen

Met een mix van theorie en praktijkvoorbeelden biedt de sessie een kennismaking met alle sectoren die inzetten op kunst- en cultuureducatie.

Interesse?

Wil je deze gastles organiseren binnen jouw opleiding? Bekijk onze tarieven en neem vrijblijvend contact op met De Federatie (02 244 93 39).

Terug naar overzicht

Barbara Delft Neem contact op met Barbara