Literatuur Vlaanderen schrapt impulssubsidies in 2020

Net voor de kerstvakantie verscheen op de website van Literatuur Vlaanderen – en voor wie het bericht kon vinden in de krant – het nieuws dat de impulssubsidies voor literaire initiatieven en productiesubsidies voor uitgevers in 2020 “on hold” worden gezet. Ondanks de verhoging van de middelen met € 268.000 volstaat het beschikbare budget niet om het hele letterenveld te ondersteunen, luidt het. Om de begroting in 2020 in evenwicht te brengen, heeft de raad van bestuur beslist om twee subsidielijnen voorlopig te schrappen, waaronder die van de impulssubsidie die € 45.000 bedraagt.

Dit nieuws was Open Vld-parlementslid Stephanie D’Hose niet ontgaan. In de Commissie Cultuur van donderdag 16 januari 2020 vroeg zij Cultuurminister Jambon om uitleg.

Stephanie Dhose Web Low 09
“De impulssubsidie doelt op de noodzakelijke vernieuwing, innovatie en diversiteit in het letterenveld. Hoe wordt dat opgevangen en waar is er nog plaats voor nieuwkomers en opkomend talent?”
Stephanie D'Hose (parlemenslid Open Vld)

De humus van het letterenveld

De impulssubsidie was voor een periode van drie jaar in het leven geroepen om initiatieven te ondersteunen die door hun vernieuwende grens- of genreoverschrijdende karakter moeilijk aansluiting vinden bij de bestaande subsidielijnen, en om projecten de mogelijkheid te geven zich te ontwikkelen. Nu de subsidielijn al na twee jaar "on hold" wordt gezet, lieten enkele ondersteunde initiatieven weten hun werking te moeten stopzetten. O.a. het tweetalig Nederlands-Turks tijdschrift Akrostiş en ook het jong literair collectief ZINK bergen voorlopig de plannen op.  Beide projecten steunen op vrijwilligers en verrichten pionierswerk, zowel op het vlak van diversiteit als professionele ontwikkeling van jong talent. Literatuur Vlaanderen verwijst hen door naar de bestaande subsidieregelingen, waar ze nochtans in het verleden niet terecht konden. Ook andere subsidieverstrekkers zijn volgens minister Jambon een mogelijkheid, hoewel eerder al bleek dat kleine vrijwilligersinitiatieven en bottom-up projecten weinig kans maken binnen bijvoorbeeld de projectlijn van het decreet bovenlokaal cultuurwerk. Lees hierover meer.
Ontkiemen

Photo by chuttersnap on Unsplash

Iedereen bovenlokaal

Dit was ook parlementslid Stephanie D’Hose niet ontgaan. Ze vroeg toelichting bij de verhouding van deze besparingsmaatregel tot het decreet bovenlokaal cultuurwerk. De fondsen Literatuur Vlaanderen en het Vlaams Audiovisueel Fonds (VAF) ontvingen na de afslanking van de provincies immers € 150.000 extra middelen om bovenlokale projecten in hun sector op te vangen. Waaraan besteedt Literatuur Vlaanderen de extra middelen en kunnen amateurkunstenorganisaties bij hen terecht voor hun vroegere provinciale middelen?  Literatuur Vlaanderen heeft in overleg met het toenmalige kabinet Cultuur besloten deze middelen vooral te investeren in bestaande subsidielijnen. Projecten die hierop indienden maar nog niet matuur genoeg werden bevonden, werden in het verleden doorverwezen naar het reglement impulssubsidies. De vraag rijst dus waar amateurkunstenprojecten in het literaire veld nu nog terecht kunnen. 
Waarschuwing

Photo by Fleur on Unsplash

Vrijwilligersinitiatieven opnieuw de dupe

Dat Literatuur Vlaanderen reeds enkele jaren in een financieel moeilijke situatie zit, is niet nieuw voor de Commissie Cultuur. Bovendien erkennen verschillende parlementsleden de kwaliteit van de werking van het fonds. Maar het is duidelijk dat de nieuwe beheerovereenkomst nood heeft aan visie op de noodzakelijke innovatie, vernieuwing en diversiteit binnen het letterenveld, en dat hier ook het nodige budget tegenover moet staan. Hoe zullen amateurkunstenprojecten, jong talent en vrijwilligersinitiatieven in de toekomst ondersteund worden binnen Literatuur Vlaanderen? Opnieuw zijn zij de dupe van besparingsmaatregelen. De Federatie stuurt aan op duurzame oplossingen om het voortbestaan van deze initiatieven te garanderen.