Betoging lage resolutie web 42

Tussenkomsten voor amateurkunsteninitiatieven in het buitenland: subsidielijn aangepast

Dossier: Decreet Amateurkunsten

Sinds 1 januari 2025 kunnen amateurkunstenaars en -groepen doorlopend een subsidie aanvragen voor deelname aan een buitenlands event. Het beschikbare budget bleek echter al halverwege het jaar uitgeput. Ondanks een tijdelijke budgetverhoging konden sinds juni 2025 geen nieuwe aanvragen meer worden ingediend. Sinds 1 januari 2026 staat de subsidielijn weer open, mits een aantal aanpassingen aan het reglement. Zo verlaagt de maximale tussenkomst voor groepen van € 20.000 naar € 9.000. 

Internationale ambities onder druk

De internationalisering van de amateurkunsten is één van de speerpunten van het nieuwe Amateurkunstendecreet dat sinds 2025 van kracht is. Via de "tussenkomsten voor deelname aan een buitenlandse initiatief" krijgen amateurkunstenaars en groepen een financieel duwtje in de rug bij hun deelname aan buitenlandse festivals, wedstijden, conferenties, stages etc. Amper zes maanden na de lancering bleek het budget op deze subsidielijn al uitgeput. Wie in het najaar nog een aanvraag wou indienen, was eraan voor de moeite.
B Jazz International Contest 2 foto Patrick Clerens

(c) Patrick Clerens voor Muziekmozaïek (B-Jazz International Contest)

De amateurkunstensector kaartte dit probleem gezamenlijk aan bij minister van Cultuur Caroline Gennez, met de vraag om het budget te verhogen en de aanvraag- en beoordelingsprocedure te herzien. In de Commissie Cultuur van 25 september 2025 erkende de minister dat de internationale ambities en de budgettaire realiteit niet in evenwicht zijn. De financiële ruimte is krap, maar de subsidielijn zou herbekeken worden.

Verlaging van het maximale budget voor groepen

Net voor het kerstverlof besliste de Vlaamse Regering over een wijziging aan de “tussenkomsten voor deelname aan een buitenlands initiatief”. "Om het subsidie-instrument duurzaam beschikbaar te houden" worden de maximale subsidiebedragen aangepast vanaf 1 januari 2026. Voor amateurkunstengroepen daalt het plafond van 20.000 euro naar 9.000 euro. Voor individuele amateurkunstenaars stijgt het maximale bedrag van 2.500 euro naar 3.000 euro. Met deze ingreep wil minister Gennez het budget beter spreiden over meer aanvragers. De maximale vergoedingen zouden ook meer aansluiten bij gelijkaardige internationale tussenkomsten in andere cultuurdecreten. 
Daarnaast wordt het budget voortaan opgesplitst  over twee jaarhelften. Zo maken ook aanvragers later in het jaar nog kans op ondersteuning en verdwijnt het voordeel voor snelle indieners.

Toegang voor feitelijke verenigingen

De Strategische Adviesraad Cultuur (SARC) gaf advies over de aanpassing aan de subsidielijn. De raad beaamt dat de lagere plafonds kunnen zorgen dat meer gegadigden bediend worden. Tegelijk waarschuwt de SARC dat de verlaging voor groepen een drempel kan vormen voor grotere ensembles, aangezien die vaak hogere reis- en verblijfkosten hebben.
Wel is het positief dat de subsidielijn toegankelijk blijft voor feitelijke verenigingen, wat cruciaal is voor het amateurkunstenveld dat steunt op vrijwilligers en tijdelijke samenwerkingsverbanden. De Vlaamse Regering volgt hiermee uitdrukkelijk het advies van de SARC.

Evaluatie na twee jaar

Zowel de amateurkunstensector als de SARC vroegen om ook de aanvraag- en beoordelingsprocedure te herbekijken. Zo bereikt de subsidielijn minder individuele amateurkunstenaars dan groepen. Hoewel het principe “wie eerst komt, eerst maalt” deels opgevangen wordt door de budgetverdeling per jaarhelft, blijft de vraag of de subsidielijn laagdrempelig genoeg is voor het brede en diverse veld. 
Minister Gennez besliste evenwel om de aanvraag- en beoordelingsprocedure voorlopig niet te herbekijken. Wel neemt ze het engagement om de impact van de aanpassingen aan het reglement te evalueren na twee jaar. In afwachting zal de amateurkunstensector opvolgen of de lagere plafonds effectief zorgen voor een betere spreiding, en of extra budget alsnog noodzakelijk blijkt. Bij de invoering van het nieuwe decreet was er in het parlement brede consensus dat een bijkomende investering van ongeveer 1 euro per amateurkunstenaar nodig is om de ambities van het decreet te realiseren. 

Bekijk alle voorwaarden voor de subsidielijn "tussenkomsten in de kosten voor deelname aan een buitenlands initiatief" op vlaanderen.be .